Wirus zapalenia wątroby typu C przenoszony z matki na dziecko – połowa przypadków w 5 krajach
Nowe badanie opublikowane w czasopiśmie The Lancet Gastroenterology & Hepatology, opublikowane z okazji Światowego Dnia Wirusowego Zapalenia Wątroby, po raz pierwszy oszacowało liczbę dzieci na świecie rodzących się z zakażeniem wirusem zapalenia wątroby typu C (HCV, WZW C).
Zespół badaczy z jednostki NIHR Health Protection Research Unit in Evaluation and Behavioural Science (HPRU EBS) przy Uniwersytecie Bristolskim oszacował, że co roku około 74 000 dzieci na całym świecie rodzi się z zakażeniem HCV. Spośród nich około 23 000 dzieci nadal ma aktywne zakażenie w wieku pięciu lat.
Najwięcej przypadków odnotowano w Pakistanie i Nigerii, a następnie w Chinach, Rosji i Indiach. Kraje te odpowiadają łącznie za około połowę wszystkich przenoszonych zakażeń HCV z matki na dziecko w okresie ciąży lub porodu.
To pierwsze badanie, które dostarcza szczegółowych szacunków liczby wertykalnych transmisji HCV dla każdego kraju. Wcześniejsze dane istniały jedynie dla Pakistanu, Egiptu i Stanów Zjednoczonych, i pochodziły sprzed ponad dekady.
Potrzeba lepszych testów i diagnostyki
Główny autor badania, dr Adam Trickey z Bristol Medical School, podkreślił:
„Nasze wyniki pokazują nie tylko skalę transmisji wirusa, ale także ogromną potrzebę zwiększenia dostępności testów. Bez wczesnej diagnostyki HCV, mimo że w większości przypadków możliwe jest całkowite wyleczenie, pozostaje nieleczony u dzieci zakażonych przy porodzie.”
Z danych Światowej Organizacji Zdrowia wynika, że na świecie żyje około 50 milionów osób zakażonych HCV, a w 2022 roku zmarło około 240 000 osób z powodu powikłań związanych z HCV, takich jak marskość czy rak wątroby.
„Pomimo dostępności bardzo skutecznych terapii od 2014 roku, w wielu krajach wciąż zbyt mało osób jest diagnozowanych i leczonych. Leczenie polega na przyjmowaniu doustnych leków przez około trzy miesiące i prowadzi do wyleczenia w ponad 90% przypadków” – dodaje dr Trickey.
Transmisja wertykalna i naturalne usuwanie wirusa
W badaniu wykorzystano dane o liczbie kobiet w wieku 15–49 lat zakażonych HCV w poszczególnych krajach oraz najnowsze szacunki dotyczące ryzyka transmisji wirusa z matki na dziecko, które wynosi około 7% na jeden poród. Uwzględniono również dane o naturalnym usuwaniu wirusa u dzieci – szacuje się, że aż dwie trzecie zakażonych noworodków oczyszcza się z wirusa do piątego roku życia bez leczenia.
HCV jest najczęściej spotykany w populacjach zmarginalizowanych – wśród osób stosujących iniekcje narkotykowe lub narażonych na niesterylne procedury medyczne. WHO szacuje, że tylko około 36% zakażonych HCV wie o swojej infekcji. Choroba może przebiegać bezobjawowo przez wiele lat, a następnie prowadzić do poważnych powikłań wątrobowych.
Testowanie kobiet w ciąży i leczenie dzieci
Zarówno amerykańskie, jak i europejskie wytyczne zalecają powszechne testowanie kobiet w ciąży pod kątem HCV. Mimo to, nawet tam, gdzie takie testy są zalecane, wciąż są one rzadko wykonywane. Wytyczne dotyczące leczenia dzieci zakażonych HCV różnią się w zależności od kraju, ale większość dopuszcza leczenie od trzeciego roku życia.
„Większość zaleceń nie przewiduje leczenia kobiet ciężarnych zakażonych HCV, z powodu braku danych o bezpieczeństwie takich terapii w ciąży. Obecnie trwa jednak badanie kliniczne, którego wstępne wyniki sugerują wysoką skuteczność leczenia i niewielkie działania niepożądane” – zaznacza dr Trickey.
„Wobec dostępności skutecznych leków oraz rosnącej wiedzy w tej dziedzinie, konieczne jest zwiększenie liczby badań przesiewowych i diagnoz, aby więcej osób mogło zostać skutecznie wyleczonych.”
Źródło: The Lancet Gastroenterology & Hepatology, ‘Estimating the annual number of hepatitis C virus infections through vertical transmission at country, regional, and global levels: a data synthesis study’
DOI: https://doi.org/10.1016/S2468-1253(24)00168-4
