X Ogólnopolska Mikrobiologiczna Konferencja Naukowa „MICROBS”

Mikrobiologia od dawna nie jest już wyłącznie nauką opisującą drobnoustroje w klasycznym ujęciu bakteriologicznym. Współczesne badania mikrobiologiczne obejmują analizę bakterii, archeonów, grzybów, drożdży, mikroalg, wirusów, bakteriofagów, struktur subkomórkowych, biofilmów oraz złożonych ekosystemów mikrobiomu. W takim właśnie szerokim kontekście zaplanowano konferencję „MICROBS”, której tematyka ma obejmować między innymi archeony, bakterie, drożdże, grzyby, mikroalgi oraz inne proste organizmy eukariotyczne.

Znaczenie takiego forum wynika z faktu, że mikroorganizmy są dziś analizowane nie tylko jako potencjalne patogeny, ale również jako elementy ekosystemów, narzędzia biotechnologiczne, czynniki modulujące odporność, komponenty osi jelitowo‑mózgowej, uczestnicy procesów środowiskowych oraz źródło nowych strategii terapeutycznych. Organizatorzy konferencji wskazują, że wydarzenie ma sprzyjać nawiązywaniu współpracy naukowej między specjalistami z różnych dziedzin, co w mikrobiologii ma szczególne znaczenie ze względu na jej naturalnie interdyscyplinarny charakter.

Tematyka istotna dla medycyny, środowiska i biotechnologii

Zakres konferencji obejmuje mikrobiologię przemysłową i żywności, mikrobiologię medyczną, immunologię, wirusologię, zastosowanie mikroorganizmów w ochronie środowiska, a także prawne i etyczne aspekty wykorzystania drobnoustrojów. To szczególnie ważne w czasie, gdy badania mikrobiologiczne coraz częściej przekładają się na decyzje kliniczne, strategie zdrowia publicznego, technologie środowiskowe i rozwiązania w obszarze bezpieczeństwa żywności.

Jednym z kluczowych problemów współczesnej mikrobiologii medycznej pozostaje narastająca oporność drobnoustrojów na leczenie przeciwdrobnoustrojowe. World Health Organization (WHO) określa antybiotykooporność jako jedno z najpoważniejszych globalnych zagrożeń dla zdrowia publicznego i rozwoju, wskazując, że w 2019 roku bakteryjna oporność na środki przeciwdrobnoustrojowe była bezpośrednio odpowiedzialna za około 1,27 mln zgonów na świecie i związana z 4,95 mln zgonów.

Znaczenie tej problematyki będzie widoczne także w programie MICROBS. Jedno z wystąpień honorowych, zapowiedziane przez organizatorów, dotyczy ery postantybiotykowej jako realnego zagrożenia zdrowia publicznego. Ten temat dobrze wpisuje się w aktualny dyskurs naukowy, ponieważ najnowsze analizy globalnego obciążenia antybiotykoopornością (AMR) wskazują, że do 2050 roku liczba zgonów przypisywanych bezpośrednio AMR może wzrosnąć do około 1,91 mln rocznie, a liczba zgonów powiązanych z AMR do około 8,22 mln rocznie.

Goście honorowi i główne obszary wykładów

Program wydarzenia obejmuje wystąpienia gości honorowych reprezentujących różne obszary współczesnej mikrobiologii. Zapowiedziane tematy pokazują szerokie spektrum konferencji: od pęcherzyków zewnątrzkomórkowych bakterii, przez mikrobiom roślin i fitoremediację, po mikrobiom jelitowy w nieswoistych chorobach zapalnych jelit, mikrobiologiczne aspekty tężni solankowych, oś mikrobiota–jelita–mózg, antybiotykooporność i potencjał bakteriofagów.

Jednym z zapowiedzianych wykładów jest wystąpienie dr Agnieszki Razim z Laboratorium Immunobiologii Mikrobiomu, Instytut Immunologii i Terapii Doświadczalnej im. Ludwika Hirszfelda Polskiej Akademii Nauk, zatytułowane „Bakteryjne pęcherzyki zewnątrzkomórkowe – małe struktury o wielkim potencjale”. Tematyka ta odzwierciedla rosnące zainteresowanie mechanizmami komunikacji bakteria–gospodarz, zwłaszcza w obrębie błon śluzowych i mikrobiomu.

W części środowiskowej konferencji ważne miejsce zajmie wystąpienie dr hab. Magdaleny Urbaniak, prof. ucz., z Katedry UNESCO Ekohydrologii i Ekologii Stosowanej, Wydział Biologii i Ochrony Środowiska, Uniwersytet Łódzki. Wykład „Dyniowate i ich mikrobom: naturalni inżynierowie oczyszczania środowiska” będzie dotyczył bio‑ i fitoremediacji oraz wykorzystania naturalnych mechanizmów biologicznych w ochronie środowiska.

Perspektywę mikrobiologii medycznej i gastroenterologicznej wniesie wystąpienie dr Agnieszki Krawczyk z Zakładu Molekularnej Mikrobiologii Medycznej, Uniwersytet Jagielloński Collegium Medicum w Krakowie. Zapowiedziany temat „Niewidzialni «gracze» mikrobiomu: czy archeony, grzyby i wirusy zmieniają nasze spojrzenie na nieswoiste zapalenia jelit?” pokazuje, że współczesne badania nad mikrobiomem wykraczają poza klasyczną analizę bakterii i coraz częściej obejmują archeom, mykobiom oraz wiriom.

Ważnym zagadnieniem dla zdrowia publicznego, mikrobiologii środowiskowej i oceny ekspozycji inhalacyjnej będzie wykład prof. dr hab. inż. Katarzyny Wolny‑Koładki z Katedry Mikrobiologii i Biomonitoringu, Wydział Rolniczo‑Ekonomiczny, Uniwersytet Rolniczy im. Hugona Kołłątaja w Krakowie, zatytułowany „Miejskie tężnie solankowe – prozdrowotny fenomen, czy szkodliwa fanaberia?”. Temat ten może być interesujący nie tylko dla mikrobiologów środowiskowych, ale również dla specjalistów zajmujących się zdrowiem publicznym, aerozolem biologicznym i oceną ryzyka mikrobiologicznego w przestrzeni miejskiej.

Z kolei dr Kinga Gawlińska z Zakładu Farmacji Klinicznej, Wydział Farmaceutyczny, Uniwersytet Jagielloński Collegium Medicum zaprezentuje temat „Mikroorganizmy, które kształtują nasz mózg: znaczenie osi mikrobiota–jelita–mózg w chorobach neurorozwojowych”. To obszar szczególnie dynamiczny, łączący mikrobiologię, immunologię, neurobiologię, psychiatrię, farmakologię i biologię rozwoju.

W programie zaplanowano również wystąpienie dr hab. Tomasza M. Karpińskiego, prof. UM, z Katedry i Zakładu Mikrobiologii Lekarskiej, Uniwersytet Medyczny im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu, zatytułowane „Era post‑antybiotykowa jako realne zagrożenie zdrowia publicznego”. W kontekście globalnego wzrostu oporności na antybiotyki temat ten ma znaczenie zarówno dla lekarzy, diagnostów laboratoryjnych i mikrobiologów medycznych, jak i dla osób odpowiedzialnych za politykę antybiotykową, profilaktykę zakażeń oraz nadzór epidemiologiczny.

Osobny obszar stanowi wystąpienie prof. dr hab. Małgorzaty Łobockiej z Instytutu Biochemii i Biofizyki Polskiej Akademii Nauk w Warszawie, zatytułowane „Bakteriofagi w walce z gronkowcem złocistym – jakie mamy szanse na ich szersze wykorzystanie”. Tematyka bakteriofagów pozostaje jednym z ważnych kierunków poszukiwania alternatywnych lub uzupełniających strategii wobec zakażeń bakteryjnych, zwłaszcza w dobie ograniczającej się skuteczności części klasycznych antybiotyków.

Udział czynny i wystąpienia ustne

Konferencja przewiduje możliwość udziału czynnego. Czynni uczestnicy będą mogli zaprezentować swoje prace w formie wystąpień ustnych, przy czym tematyka prezentacji powinna pozostawać związana z zakresem konferencji. Organizatorzy dopuszczają zarówno prezentacje oparte na badaniach własnych autora, jak i wystąpienia przeglądowe lub teoretyczne. Czas jednego wystąpienia ustnego wynosi 15 minut.

Dla osób przygotowujących prezentację multimedialną przewidziano obowiązek przesłania jej w formacie PDF do 27 maja 2026 roku. Prezentacja powinna być przygotowana w języku polskim, a nazwa pliku ma odpowiadać wzorowi wskazanemu przez organizatora. Ma to umożliwić wcześniejsze sprawdzenie poprawności odczytu materiału podczas wydarzenia prowadzonego online.

Abstrakty wystąpień ustnych należy zgłaszać za pośrednictwem formularza elektronicznego do 21 maja 2026 roku. Tytuły prac i abstrakty powinny być przygotowane w języku polskim, a objętość jednego abstraktu powinna wynosić od 1500 do 2000 znaków ze spacjami. Organizatorzy wskazują również, że abstrakt powinien zostać napisany w formie bezosobowej i w aspekcie dokonanym oraz odpowiadać na podstawowe pytania dotyczące celu pracy, zakresu tematycznego, metod, wyników, wniosków i możliwych zastosowań praktycznych.

Publikacja w monografii naukowej

Uczestnicy wydarzenia mogą zgłosić rozdział do monografii naukowej. Organizatorzy informują, że po publikacji prace będą dostępne w formule open access, a monografia zostanie wydana nakładem Wydawnictwa Naukowego TYGIEL. Zgłoszenie rozdziału wymaga zaznaczenia odpowiedniej deklaracji w formularzu rejestracyjnym, dostarczenia oświadczenia autorów oraz przesłania pracy zgodnej z ustalonym wzorem formatowania.

Termin nadsyłania rozdziałów do monografii oraz oświadczeń autorów wyznaczono na 12 czerwca 2026 roku. Planowany termin wydania monografii naukowej w formie elektronicznej to 18 września 2026 roku, pod warunkiem przesłania prac zgodnie z wymaganiami organizatora.

Formuła zdalna i dostępność wydarzenia

Konferencja odbędzie się za pośrednictwem platformy ClickMeeting. Uczestnicy będą mogli dołączyć do wydarzenia z komputera stacjonarnego, laptopa, smartfona lub tabletu, choć osobom prezentującym rekomendowane jest korzystanie z komputera stacjonarnego, laptopa albo aplikacji mobilnej. Platforma ma umożliwiać między innymi dyskusję po wystąpieniu w formie czatu, zabranie głosu przez wybranych uczestników, wyświetlanie prezentacji, rysowanie po slajdach i udostępnianie ekranu.

Organizatorzy deklarują także przeprowadzenie testów technicznych najpóźniej dzień przed wydarzeniem oraz zapewnienie wsparcia technicznego w konfiguracji. Z punktu widzenia osób występujących publicznie w formule online jest to istotne, ponieważ ogranicza ryzyko problemów z prezentacją, dźwiękiem, obrazem i stabilnością połączenia.

Najważniejsze terminy

Zgodnie z harmonogramem opublikowanym przez organizatora III tura rejestracji kończy się 14 maja 2026 roku, termin zgłoszenia streszczeń wystąpień upływa 21 maja 2026 roku, a sama konferencja odbędzie się 29 maja 2026 roku. Nadsyłanie rozdziałów do monografii przewidziano do 12 czerwca 2026 roku, natomiast wydanie monografii naukowej w formie elektronicznej zaplanowano na 18 września 2026 roku.

Opłata za udział w III turze rejestracji, obejmującej okres do 14 maja 2026 roku, wynosi 499 zł. Dodatkowa opłata za publikację jednego rozdziału w monografii wynosi 399 zł. Organizatorzy zaznaczają, że opłatę rejestracyjną oraz opłatę za rozdział należy uiścić w ciągu 7 dni od daty otrzymania potwierdzenia rejestracji, jednak nie później niż 10 dni przed wydarzeniem.

Dlaczego warto śledzić konferencję MICROBS?

MICROBS jest wydarzeniem, które łączy kilka ważnych obszarów współczesnej nauki: mikrobiologię medyczną, środowiskową, przemysłową, immunologię, wirusologię, badania nad mikrobiomem i biotechnologię. Taki zakres sprawia, że konferencja może być interesująca nie tylko dla mikrobiologów, ale również dla lekarzy, diagnostów laboratoryjnych, biologów molekularnych, biotechnologów, farmaceutów, specjalistów zdrowia publicznego, badaczy środowiska oraz studentów kierunków biomedycznych.

Szczególnie cenne wydaje się zestawienie tematów klinicznych i środowiskowych. Z jednej strony program obejmuje antybiotykooporność, bakteriofagi, mikrobiom jelitowy i oś mikrobiota–jelita–mózg. Z drugiej strony pojawiają się zagadnienia fitoremediacji, mikrobiologii tężni solankowych i wykorzystania mikroorganizmów w ochronie środowiska. Wspólnym mianownikiem jest pytanie o to, jak mikroorganizmy wpływają na zdrowie człowieka, ekosystemy i praktyczne technologie przyszłości.

Link do wydarzenia: https://microbs.fundacja-tygiel.pl/